Cúng Đông Chí đánh dấu mở đầu 81 ngày lạnh nhất của mùa đông ở bắc bán cầu. Ở Việt Nam, cúng Đông Chí là dịp đoàn tụ gia đình, cúng ông bà tổ tiên.
Đông chí là một trong những tiết quan trọng của năm và cũng là thời điểm tổ chức các nghi lễ đặc sắc ở Trung Hoa. Hãy cùng Bách Hoá XANH tìm hiểu về ý nghĩa của cúng Đông chí và những gì cần chuẩn bị để cúng trong dịp lễ này nhé!
Tham khảo thêm:Cúng giao thừa Quý Mão 2023 giờ nào tài lộc cả năm?
1 Ý nghĩa cúng đông chí
Theo phong tục ở Trung Quốc, Đông chí vừa mang ý nghĩa đánh dấu khoảnh khắc mở ra mùa đông lạnh nhất trong năm, vừa là một dịp để gia đình sum vầy, con cái trở về nhà đoàn viên.
Không chỉ vậy, họ còn có một câu nói "Đông chí cũng quan trọng không kém lễ hội mùa xuân" để khẳng định sự quan trọng của dịp lễ này. Vậy nên, dù có bận bịu đến mấy thì người Hoa vẫn sẽ dành thời gian chuẩn bị một mâm cúng Đông Chí thật long trọng cùng các món ngon để lưu giữ nét đẹp văn hóa cũng như cầu nguyện cho một mùa đông thật ấm áp, sum vầy bên người thân và gia đình.
2 Mâm cúng đông chí gồm những gì?
Trong dịp Tết Đông Chí, hầu hết các gia đình người Hoa đều sẽ nghỉ ngơi, đoàn viên cùng gia đình, tổ chức tiệc tùng, lễ hội, và bày mâm cỗ để cúng tế thần và ông bà tổ tiên.
Mâm cúng ông bà
Mâm cúng ông bà vào đông chí cũng gần tương tự với các ngày lễ Tết, bao gồm những món đồ cúng lễ cơ bản như: Hương nhang, giấy tiền, vàng mã, quần áo giấy, rượu, đèn nến, mâm ngũ quả, bánh kẹo, bình hoa tươi,...
Ngoài ra, tùy theo cách bày mâm cúng của mỗi vùng miền và mỗi nhà mà có thể thêm bớt một vài món mặn khác nhau.
Mâm cúng trước nhà
Lễ vật trong mâm cúng đông chí trước nhà cũng tùy thuộc vào hoàn cảnh kinh tế và phong tục ở địa phương. Tuy nhiên, một số lễ vật cơ bản không thể thiếu trong mâm cúng cũng bao gồm: Hoa tươi, mâm quả, rượu hoặc nước, giấy tiền, vàng mã, hương nhang,... và đặc biệt là thường phải có bánh bao.
Một số nơi thường sẽ cúng thêm 1 con gà luộc hay đĩa xôi để mâm cúng thêm phong phú.
3 Ẩm thực truyền thống cúng đông chí
Bánh Trôi Nước - 汤圆
Có lẽ do ý nghĩa đoàn viên phía sau món bánh này mà trong hầu hết các dịp lễ lớn, người Hoa đều rất thường lựa chọn ăn bánh trôi nước. Không chỉ vậy, hình ảnh cả gia đình cùng làm bánh trôi nước cũng được xem là một hình ảnh đặc trưng khi cúng Đông Chí.
Hoành thánh, sủi cảo - 水饺
Tương tự như bánh trôi nước, món hoành thánh và sủi cảo cũng là món ăn truyền thống có từ rất lâu đời. Do có hình dáng giống như bao tiền vàng, kết hợp với màu ấm áp nên người dân tin rằng ăn hoành thánh và sủi cảo vào Đông Chí sẽ mang lại may mắn. Ngoài ra, món ăn này còn giúp làm ấm cơ thể, rất thích hợp để thưởng thức trong những ngày đông lạnh.
Rượu Đông Chí - 冬至酒
Rượu Đông Chí được lấy từ rượu Thiệu Hưng và là loại rượu mà người dân dùng để cúng tế trong dịp lễ. Đến ngày nay, rượu Đông Chí vẫn thường được người dân ưa chuộng vì có vị ngọt, nồng nhẹ và rất thơm. Một chén rượu không chỉ giúp làm ấm cơ thể mà còn là một cách tưởng nhớ những người đã khuất, gia tiên trong bữa ăn gia đình.
Bánh chín lớp (bánh da lợn) - 千层糕
Dâng bánh chín lớp lên tổ tiên là một truyền thống không thể thiếu trong dịp Đông Chí của người Đài Loan. Với màu sắc bắt mắt. vị ngọt thanh, lớp bánh dai dẻo, món bánh rất thích hợp để nhâm nhi bên những tách trà nóng cùng gia đình.
4 Bài đồng dao “Đông Cửu Cửu ca”
Sau khi cúng Đông Chí cũng chính là thời điểm mở ra mùa đông lạnh nhất trong năm. Theo truyền thống dân gian Trung Hoa, mùa đông lạnh giá ấy kéo dài chín lần chín là 81 ngày, mỗi mốc chín ngày sẽ đại diện cho một giai đoạn khác nhau trong mùa đông được gọi là một ‘cửu’.
Chu kỳ 81 ngày Đông Chí được thể hiện trong bài đồng dao nổi tiếng có tên là “Đông Cửu Cửu ca”:
“Nhất cửu nhị cửu bất xuất thủ,
Tam cửu tứ cửu băng thượng tẩu,
Ngũ cửu lục cửu duyên hà vọng liễu,
Thất cửu hà khai, bát cửu nhạn lai,
Cửu cửu gia nhất cửu, canh ngưu biến địa tẩu”.
Tạm dịch:
“Cửu một, cửu hai, tay không động,
Cửu ba, cửu bốn, bước trên băng,
Cửu năm, cửu sáu, liễu rủ xanh bờ,
Cửu bảy băng tan, cửu tám nhạn về,
Cửu chín, hết mùa đông, trâu ta lại ra đồng”.
Việc cúng Đông chí truyền thống của mỗi gia đình không phải là một việc quá khó và không có văn khấn mà chỉ là dịp cúng để đoàn viên. Đây cũng là một nét văn hóa dân tộc, đáng được trân trọng và bảo tồn. Vậy là Bách Hóa XANH đã cung cấp cho bạn thông tin về cúng Đông Chí. Chúc bạn có một Tết Đông Chí thật hạnh phúc bên gia đình.
Có thể bạn quan tâm:
Chọn mua nước ngọt các loại tại Bách hóa XANH để thưởng thức dịp Tết nhé:
